Η σχολειοποίηση του ελεύθερου χρόνου: Πολιτικές και προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ανάπτυξη microSkills και την απόκτηση microCredentials. Η συμβολή του Edutainment

Abstract

Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τη σχολειοποίηση του ελεύθερου χρόνου υπό το πρίσμα των πολιτικών και προγραμμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ανάπτυξη microSkills και την απόκτηση microCredentials, με ιδιαίτερη έμφαση στον ρόλο του edutainment. Αφετηρία της μελέτης αποτελεί η διαπίστωση ότι ο ελεύθερος χρόνος παιδιών και νέων δεν νοείται πλέον αποκλειστικά ως πεδίο ανάπαυσης ή αυθόρμητης ψυχαγωγίας, αλλά μετασχηματίζεται σταδιακά σε χώρο μάθησης, ανάπτυξης δεξιοτήτων και παραγωγής αναγνωρίσιμων μαθησιακών αποτελεσμάτων. Η έρευνα ακολούθησε ποιοτική μεθοδολογική προσέγγιση και οργανώθηκε σε δύο αλληλένδετα επίπεδα. Στο πρώτο επίπεδο πραγματοποιήθηκε policy mapping ευρωπαϊκών στρατηγικών, πλαισίων και προγραμμάτων, όπως η European Skills Agenda, το Erasmus+, το European Solidarity Corps, το DigComp, το GreenComp, το EntreComp, το Europass και η ευρωπαϊκή προσέγγιση στα microCredentials. Στο δεύτερο επίπεδο υλοποιήθηκαν σαράντα πέντε ημιδομημένες συνεντεύξεις με μαθητές, γονείς και εκπαιδευτικούς, ώστε να αποτυπωθούν οι εμπειρίες και οι αντιλήψεις των άμεσα εμπλεκομένων. Τα ευρήματα δείχνουν ότι το edutainment μπορεί να λειτουργήσει ως ουσιαστικός μηχανισμός ανάπτυξης microSkills, όταν στηρίζεται σε βιωματική εμπλοκή, συνεργασία και νόημα, αλλά και ως φορέας ήπιας σχολειοποίησης, όταν μεταφέρει στον ελεύθερο χρόνο λογικές μέτρησης, επίδοσης και πιστοποίησης. Παράλληλα, τα microCredentials αναδεικνύονται τόσο ως δυνατότητα αναγνώρισης της μη τυπικής και άτυπης μάθησης όσο και ως πιθανός μηχανισμός ενίσχυσης ανισοτήτων, εφόσον η πρόσβαση σε σχετικές ευκαιρίες δεν είναι ισότιμη. Η εργασία καταλήγει ότι η σχολειοποίηση του ελεύθερου χρόνου αποτελεί πολιτικά και κοινωνικά παραγόμενο φαινόμενο, το οποίο απαιτεί κριτική παιδαγωγική και θεσμική διαχείριση.