Διαχείριση της κρίσης του Covid 19 στον τομέα της εκπαίδευσης. Συγκριτική μελέτη στις χώρες Σουηδία, Ισλανδία, Ιταλία, Γερμανία

Abstract

Η παρούσα διπλωματική εξετάζει τη διαχείριση της κρίσης του Covid 19 στον τομέα της εκπαίδευσης μέσα από μια συγκριτική ανάλυση τεσσάρων χωρών (Σουηδία, Ισλανδία, Ιταλία, Γερμανία). Στόχος είναι (α) να αποτυπωθούν οι βασικές επιλογές πολιτικής (κλεισίματα ανά βαθμίδα, υβριδικά σχήματα, ψηφιακή υποστήριξη) και οι θεσμικοί μηχανισμοί λήψης/εφαρμογής αποφάσεων, (β) να αναλυθούν οι συνέπειες στα μαθησιακά αποτελέσματα και στις ψυχοκοινωνικές επιπτώσεις, (γ) να αναδειχθούν συγκριτικά μοτίβα και ερμηνευτικοί μηχανισμοί (π.χ. πολιτικές «δύο ταχυτήτων», μη γραμμική σχέση κλεισίματος μαθησιακής απώλειας, αναδιάρθρωση ανισοτήτων) και (δ) να διατυπωθούν τεκμηριωμένες προτάσεις πολιτικής για μελλοντικές κρίσεις. Μεθοδολογικά, η εργασία αξιοποιεί Ποιοτική Συγκριτική Ανάλυση (QCA) και δευτερογενή ανάλυση, συνδυάζοντας ανάλυση περιεχομένου πολιτικών/επίσημων εκθέσεων με ποσοτικά δεδομένα (ενδεικτικά: διεθνείς και εθνικοί δείκτες επιδόσεων και ψυχικής υγείας), ώστε να διερευνηθούν διαφορετικές οδοί που μπορούν να οδηγούν σε συγκλίνοντα αποτελέσματα. Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι απλές διχοτομήσεις «ήπια» έναντι «αυστηρής» πολιτικής δεν αποδίδουν την πραγματική πολυπλοκότητα, ακόμη και χώρες «ανοιχτών σχολείων» υιοθέτησαν διαφοροποιημένες ρυθμίσεις ανά βαθμίδα (ιδίως για ηλικίες 16+), ενώ η διακυβέρνηση λειτούργησε ως κρίσιμο φίλτρο για την ευελιξία εφαρμογής, τη συνοχή και την ταχύτητα προσαρμογής. Παράλληλα, καταγράφονται σημαντικές μαθησιακές απώλειες (με ιδιαίτερη βαρύτητα στα Μαθηματικά), ενίσχυση ανισοτήτων μέσω του «ψηφιακού χάσματος» και εκτεταμένες αν και ποιοτικά διαφοροποιημένες ψυχοκοινωνικές επιπτώσεις, που δεν εξηγούνται αποκλειστικά από το κλείσιμο των σχολείων αλλά και από το συνολικό πανδημικό/κοινωνικό πλαίσιο. Σε επίπεδο πολιτικής, η κεντρική διδαχή είναι ότι η ανθεκτικότητα απαιτεί «διπλή επένδυση»: θεσμική/διοικητική ετοιμότητα (continuity planning, σαφή πρωτόκολλα και triggers) και παιδαγωγική κοινωνική υποστήριξη (μετάβαση από Emergency Remote Teaching σε ψηφιακή παιδαγωγική ικανότητα, στοχευμένη μαθησιακή ανάκαμψη, ενσωμάτωση της ψυχικής υγείας στην εκπαιδευτική πολιτική).