Διερεύνηση της σχέσης ανάμεσα στον εργασιακό εκφοβισμό και την επαγγελματική εξουθένωση: ο διαμεσολαβητικός ρόλος της εργασιακής σιωπής

Abstract

Σκοπός της παρούσας διατριβής ήταν η διερεύνηση της σχέσης ανάμεσα στον εργασιακό εκφοβισμό και την επαγγελματική εξουθένωση των εκπαιδευτικών καθώς και η εξέταση του διαμεσολαβητικού ρόλου της οργανωσιακής σιωπής στην παραπάνω σχέση. Το δείγμα της έρευνας, το οποίο συγκεντρώθηκε με δειγματοληψία ευκολίας τόσο διαδικτυακά όσο και δια ζώσης, απαρτίστηκε από 141 Έλληνες εκπαιδευτικούς όλων των εκπαιδευτικών βαθμίδων. Τα δεδομένα συλλέχθηκαν μέσω ερωτηματολογίων αυτοαναφοράς και πιο συγκεκριμένα χρησιμοποιήθηκαν τα εξής εργαλεία: Κλίμακα Επαγγελματικής Εξουθένωσης για Εκπαιδευτικούς, Κλίμακα Κινήτρων Εργασιακής Σιωπής, Κλίμακα Εργασιακής Σιωπής, Αναθεωρημένο Ερωτηματολόγιο Αρνητικών Πράξεων για την μέτρηση του εργασιακού εκφοβισμού και τέλος ένα αυτοσχέδιο δημογραφικό ερωτηματολόγιο. Από τις στατιστικές αναλύσεις προέκυψε ότι ο εκφοβισμός κατά του ατόμου, ο εκφοβισμός κατά της εργασίας και ο σωματικός εκφοβισμός προέβλεπαν θετικά την συναισθηματική εξάντληση και την αποπροσωποποίηση των εκπαιδευτικών και αρνητικά την αίσθηση προσωπικής επίτευξής τους. Επιπλέον, διαπιστώθηκε ότι η οργανωσιακή σιωπή διαμεσολαβούσε στην σχέση ανάμεσα στον εργασιακό εκφοβισμό και την επαγγελματική εξουθένωση με την εκδικητική σιωπή, την αμυντική σιωπή, την συγκαταβατική σιωπή, την σιωπή λόγω ατολμίας και την σιωπή λόγω αναποτελεσματικότητας συνδέονται θετικά με τον εργασιακό εκφοβισμό και την επαγγελματική εξουθένωση ενώ η σχεσιακή και η φιλοκοινωνική σιωπή συνδέονταν αρνητικά αποτελώντας προστατευτικούς παράγοντες. Η αντιμετώπιση των φαινομένων εργασιακού εκφοβισμού και η μείωση της οργανωσιακής σιωπής είναι δυνατόν να συντελέσουν στον περιορισμό της επαγγελματικής εξουθένωσης των εκπαιδευτικών μέσα από τον σχεδιασμό κατάλληλων προγραμμάτων.